
Umshado wesintu: Uhambo lwezipho nezivumelwano zemindeni
Umshado wesintu awuwona umcimbi owodwa, kodwa uchungechunge lwezigaba olungathatha izinyanga noma iminyaka.
Igama elijwayelekile elithi umshado, kanti umabo uvame ukubhekwa njengomzuzu oqinisekisa umshado phambi kwamadlozi.
Imikhuba ayifani yonke indawo: iyahluka ngomndeni, ngesibongo nangesifunda, kanti abaningi bayihlanganisa nomshado wesonto (owaziwa njengomshado “omhlophe”).
Ukuhleleka okuvame ukubikwa kuqala amalobolo, lapho umndeni womkhwenyana uxoxisana nomndeni kamakoti.
Imvamisa kuxoxiswana ngemali emele izinkomo noma ngokuxuba imali nezinkomo eziphilayo.
Bese kuba izibizo, izipho ezibhekiswe kubantu abaqanjwe amagama emndenini kamakoti.
Umbondo uyimpindiselo yomndeni kamakoti — ukudla nezinto zasendlini eziyiswa ekhaya lomkhwenyana.
Umembeso ugxile ekubongeni unina kamakoti; kwezinye izindawo uhlanganiswa nezibizo.
Ngosuku lomabo, noma umshado, umakoti uvame ukuhamba ekhaya ekuseni, ehanjiswa nguyise, kuthi kwezinye izinkolelo angabheki emuva ukuze kugwenywe ibhadi.
Kungabizwa nezithakazelo ukwazisa amadlozi. Lapho efika, kwezinye izindlela ungeniswa ngokuthula, kwesinye isikhathi engena ngekhishi.
Obaba bemindeni bayakhuluma, bese kulandela ingoma, umdanso nokudla.
Ingxenye ebalulekile ukwaba: umakoti ukhipha izipho emndenini wakhe omusha — amacansi, izingubo zokulala, izimbiza, ifenisha nezinye izinto.
Ukwabiwa kulandela ubudala, kuthi umkhwenyana abizwe ekugcineni.
Kwezinye izindlela kubikwa ukugezwa kwezinyawo zomkhwenyana nokushaywa ngothi oluncane ngokudlala.
Kukhona nomncintiswano wengoma nomdanso, nokuhlatshwa kwenkomo (kwesinye isikhathi ezimbili) noma imbuzi; ezinye izindaba zithi umakoti ufaka imali esiswini senkomo njengophawu lokwamukelwa.
Kwezinye izindawo umshado “uvalwa” ngemibuzo emithathu kumakoti: ilobolo liphelele yini, uyamthanda yini umkhwenyana, futhi uyafisa yini ukushada — aphendule ngo “yebo”.
Umgogodla walokhu konke yinhlonipho nokwazisa idlozi; kweminye imindeni kukhona nokuthelwa ngenyongo.
Ngenxa yokwehluka kwamasiko, amagama afana izibizo, umembeso angase asetshenziswe ngokushintshana, ngakho imindeni kufanele ilandele lokho ekwaziyo.
